Συνέντευξη στην Άννα Ρούτση για την αστυνομική λογοτεχνία, το παιδικό μυστήριο και τη γραφή.
Διαβάστε ολόκληρη τη συνέντευξη στο περιοδικό ΕΔΩ
Προσωπογραφία: Ευτυχία Γιαννάκη Άννα Ρούτση, 20/12/2025
Η Ευτυχία Γιαννάκη είναι από τις πλέον αγαπημένες σύγχρονες Ελληνίδες συγγραφείς, ιδιαίτερα γνωστή σε όσους από εμάς έχουν αδυναμία στο καλό αστυνομικό μυθιστόρημα αλλά και στα βιβλία μυστηρίου για παιδιά.
Γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Αθήνα. Σπούδασε πληροφορική, μουσική τεχνολογία, επικοινωνία και εργάστηκε στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Τα τελευταία χρόνια συντονίζει εργαστήρια δημιουργικής γραφής.
Έχει εκδώσει, με ψευδώνυμο, το μυθιστόρημα Χάρντκορ (Ωκεανίδα, 2000), που μεταφέρθηκε στον κινηματογράφο.
Από τις εκδόσεις Ίκαρος κυκλοφορεί η σειρά αστυνομικών μυθιστορημάτων «Η Τριλογία της Αθήνας»: Στο πίσω κάθισμα (2016), Αλκυονίδες μέρες (2017), Πόλη στο φως (2018), η «Τριλογία του βυθού»: Η νόσος του μικρού θεού (2020), Στη φωλιά του ιππόκαμπου (2021), Οι ναυαγοί του Αυγούστου (2022) και η σειρά μυστηρίου για παιδιά Πιτσιμπουίνοι: Τα πρώτα μου μυστήρια.
Πρόσφατα κυκλοφόρησε το νέο της βιβλίο, Υπέροχος Πόλεμος, όπου ο οικείος μας πια, Χάρης Κόκκινος αναλαμβάνει να εξιχνιάσει ένα περίπλοκο μυστήριο. Για να τα καταφέρει, θα πρέπει να βουτήξει στο σκοτάδι της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας, σε μυστικά και σιωπές ετών, σε ατομικά και συλλογικά τραύματα που κανείς δεν αντέχει να κοιτάξει κατάματα, αλλά και να γεφυρώσει το επικίνδυνο χάσμα μεταξύ καθήκοντος και επιθυμίας.
Παράλληλα μόλις κυκλοφόρησε και η νέα περιπέτεια των Πιτσιμπουίνων, όπου ο Μικρός Μπλε, ο μοναδικός ντετέκτιβ του νησιού, και η ατρόμητη ομάδα του αναλαμβάνουν να ανακαλύψουν πού βρίσκεται το Χαμένο Πιτσαλλού, το θρυλικό νησί που βυθίστηκε εκατοντάδες χιλιάδες χρόνια πριν.
Προσπαθώντας με τη σειρά μας να λύσουμε το μυστήριο του ποιος πραγματικά βρίσκεται πίσω από τις τόσο δημοφιλείς ιστορίες, μιλήσαμε με την Ευτυχία Γιαννάκη για τη σχέση της με το αστυνομικό και τα μυστήρια, το ρόλο της Ιστορίας και του παρελθόντος, τη συγγραφή, την εκπαίδευση και πολλά άλλα:
Πώς ασχοληθήκατε με το αστυνομικό; Σας τράβαγε από παιδί το είδος, σας ελκύουν τα μυστήρια και η λύση τους; Έχει αυτό «ένα κομμάτι διαστροφή» που έλεγε κι ένα τραγούδι;
Ε.Γ. Δεν με τράβηξαν ποτέ τα εγκλήματα, αλλά οι ρωγμές. Οι στιγμές που κάτι ραγίζει και οι άνθρωποι αποκαλύπτονται όπως είναι. Το αστυνομικό, για μένα, δεν είναι ιστορίες φόνων, είναι ιστορίες αποκάλυψης του μυστηρίου που κουβαλάει κάθε άνθρωπος.
Νομίζουμε ότι διαβάζουμε αστυνομικά για να λύσουμε ένα έγκλημα, αλλά στην πραγματικότητα τα διαβάζουμε για να λύσουμε το μεγαλύτερο μυστήριο που είναι ο άνθρωπος, τα ρευστά όρια καλού και κακού, θύτη και θύματος που υπάρχουν στον καθένα από εμάς.
Αν υπάρχει «διαστροφή», είναι η επιμονή να κοιτάζεις όσα αποφεύγεις να δεις κατάματα στην καθημερινότητά σου. Μικρή δεν διάβαζα αστυνομικά, αλλά παρατηρούσα ενός ανθρώπους. Ίσως από τότε να άρχισα να μαζεύω τα κομμάτια μιας αλήθειας που αργότερα έμαθα να αποκαλώ μυθιστόρημα.
Ποια είναι τα στοιχεία ενός καλού αστυνομικού μυθιστορήματος;
Ε.Γ. Ένα καλό αστυνομικό δεν είναι αυτό που σε ξεγελά, αλλά αυτό που σε ξεγυμνώνει και σου επιτρέπει να νιώσεις αυτό που υπάρχει μέσα σου και στον άλλον, αυτόν που νομίζεις ότι έχεις απέναντι, αλλά στην πραγματικότητα δεν είναι και τόσο διαφορετικός από εσένα.
Οι φόνοι, οι ανατροπές, το σασπένς και η έξυπνη πλοκή είναι προσχήματα. Αυτό που μετράει είναι ο άνθρωπος πίσω από την πράξη, το σημείο που το σωστό και το λάθος μπερδεύονται. Αν ο συγγραφέας δεν ρισκάρει κάτι δικό του, ο αναγνώστης δεν θα ρισκάρει να νιώσει. Το μυστήριο δεν λύνεται στην πραγματικότητα, απλά φωτίζεται με το μεγεθυντικό φακό της ανάγνωσης.
Όταν γράφετε, γνωρίζετε ήδη την έκβαση ή υπάρχουν ανατροπές και στη συγγραφή;
Ε.Γ. Δεν ξέρω πάντα πώς θα τελειώσει η ιστορία. Ξέρω μόνο τι είναι αυτό που με καίει, ποιες είναι οι ιδέες και τα συναισθήματα που την κινούν και γιατί θέλω να τη διηγηθώ. Το τέλος προκύπτει όταν το «γιατί» έχει διατυπωθεί με τον τρόπο που επιτρέπει στο συναίσθημα να περάσει μέσα από τις λέξεις.
Οι ήρωες μπορεί να με πάνε αλλού, να με προδώσουν, να σιωπήσουν κι αυτό είναι καλό σημάδι. Σημαίνει ότι απέκτησαν οντότητα, δεν είναι χάρτινοι. Αν ήξερα από την αρχή τα πάντα, δεν θα έγραφα. Το μυστήριο δεν είναι στο τέλος, αλλά στη διαδρομή, εκεί που η προσωπική μου ανησυχία συναντά τη δική σας και σου ζητά να συνεχίσεις.
Πώς συνδυάζεται το αστυνομικό με τα παιδικά βιβλία σας;
Ε.Γ. Γράφω για το μυστήριο των συναισθημάτων, των πράξεων, των επιλογών μας, για μικρόκοσμους που λειτουργούν ως καθρέφτες ή πύλες του πραγματικού κόσμου. Πίσω από κάθε έγκλημα στη λογοτεχνία ενηλίκων υπάρχει μια στιγμή τρυφερότητας που χάθηκε.
Στα παιδικά, το μυστήριο γίνεται μια αναμέτρηση με τον φόβο, ένα πεδίο πειραματισμού, παιχνιδιού, χιούμορ και αναγνωστικής απόλαυσης. Τα παιδιά δεν κρύβουν τα συναισθήματά τους, τα ζουν με ένταση, μέσα από την περιπέτεια ανακαλύπτουν τον εαυτό τους. Και στα δύο, υπάρχει πάντα μια ιστορία που έχει στην καρδιά της, έναν γρίφο που λειτουργεί ως εργαλείο ανακάλυψης του εαυτού.
Μοιάζει να αγαπάτε τις σειρές. Γράφετε τριλογίες παιδικών και αστυνομικών βιβλίων. Σας αρέσει η συνέχεια στα πράγματα;
Ε.Γ. Η συνέχεια δεν είναι επανάληψη, είναι εμβάθυνση. Αν σε νοιάζει πραγματικά ένας ήρωας, θες να δεις τι κάνει όταν σβήνουν τα φώτα και η υπόθεση «τελειώνει». Εκεί, για μένα, αρχίζει η επόμενη ιστορία.
Ποιος είναι ο ρόλος της έρευνας και της Ιστορίας στα έργα σας και ειδικά στο πιο πρόσφατο βιβλίο σας, τον Υπέροχο Πόλεμο; Και ποιος ο ρόλος του παρελθόντος;
Ε.Γ. Η Ιστορία είναι πάντα παρούσα, ακόμη κι όταν δεν την αναφέρεις. Δεν είναι φόντο, είναι χαρακτήρας. Στον Υπέροχο Πόλεμο με απασχόλησε πώς ένα προσωπικό τραύμα μπορεί να έχει τη ρίζα του σε μια συλλογική μνήμη που αποφεύγουμε να κοιτάξουμε.
Οι άνθρωποι κουβαλούν ιστορίες που δεν είναι δικές τους. Το αίμα, οι οικογένειες, οι σιωπές τις μεταφέρουν. Η έρευνα είναι απαραίτητη για την ακρίβεια, αλλά δεν γράφω για το παρελθόν, γράφω για το πώς αυτό επιμένει, πώς υπάρχει μέσα μας ακόμη κι αν κάνουμε πως δεν το βλέπουμε. Πώς κάτι που συνέβη πριν από εμάς, εξακολουθεί να καθορίζει τις επιλογές μας σήμερα.
Τι είναι για εσάς το γράψιμο και τι η μουσική;
Ε.Γ. Είναι συγκοινωνούντα δοχεία. Ό,τι δεν βρίσκει θέση στις λέξεις, περνά στη μουσική, κι ό,τι δεν χωρά στη μουσική, γυρνά πίσω στη γραφή. Στην ουσία κάνω το ίδιο πράγμα με διαφορετικά εργαλεία: αφηγούμαι ιστορίες.
Η γραφή έχει ρυθμό. Κάθε φράση πρέπει να αναπνέει όπως μια μουσική φράση. Η μουσική, πάλι, είναι storytelling χωρίς λέξεις, η στιγμή που το συναίσθημα αφηγείται μόνο του. Η διαφορά είναι πως στο γράψιμο επιχειρώ να καταλάβω τι νιώθω, ενώ στη μουσική το αφήνω να υπάρξει. Η μία μορφή με γειώνει, η άλλη με απελευθερώνει.
Ποιες είναι οι πιο αγαπημένες σας συγγραφικές συνθήκες και συνήθειες;
Ε.Γ. Γράφω, όταν όλα γύρω σωπαίνουν. Δεν με ενδιαφέρει ο τόπος, αλλά η σιωπή του. Μου αρκεί ένα φως, ένας καφές κι ένα ερώτημα που δεν ξεκολλά από το μυαλό. Δεν πιστεύω στις «στιγμές έμπνευσης», πιστεύω στη διάρκεια. Το γράψιμο είναι σαν αναπνοή: αν περιμένεις τη σωστή στιγμή για να ανασάνεις, θα πνιγείς.
Τι παρατηρείτε όταν πηγαίνετε στα σχολεία; Ποια είναι τα πιο ενδιαφέροντα, διασκεδαστικά, παράξενα σχόλια που έχετε ακούσει από παιδιά;
Ε.Γ. Παρατηρώ πως η ανάγνωση είναι ένα πολύτιμο εργαλείο για κάθε παιδί. Όχι μόνο για να μάθει, αλλά για να νιώσει, να καταλάβει τον εαυτό του, να αγαπήσει τους γύρω του. Τα παιδιά έχουν απίστευτη μνήμη. Ένα μου είπε: «Όταν διάβασα το πρώτο σας βιβλίο ήμουν τριών. Τώρα είμαι εφτά και συνεχίζω». Εκεί καταλαβαίνει κανείς τι σημαίνει αληθινή συνέχεια, όχι στις σειρές, αλλά μέσα στην ψυχή του αναγνώστη.
Ποια ήταν η εμπειρία σας ως εκπαιδευτικού, θετική-αρνητική; Τι σας έλειπε, τι σας γέμιζε;
Ε.Γ. Μου έλειπαν οι υποδομές, η στήριξη, το περιβάλλον που θα επέτρεπε στα παιδιά να αναπνεύσουν δημιουργικά. Με γέμιζε η ίδια η επαφή μαζί τους, ο τρόπος που σκεφτόντουσαν χωρίς φίλτρα, που ρωτούσαν χωρίς φόβο. Αυτή η ενέργεια είναι ανεκτίμητη.
Τι θα κάνατε για την προώθηση της φιλαναγνωσίας – για μικρούς και μεγάλους; Παρακολουθώντας τα του βιβλίου από κοντά, πώς βλέπετε τα πράγματα;
Ε.Γ. Το κάνω ήδη με τον τρόπο μου, γράφοντας βιβλία και συναντώντας μικρούς και μεγάλους αναγνώστες και αναγνώστριες, αλλά και ανθρώπους που θέλουν να γράψουν.
Κάθε παρουσίαση, κάθε σεμινάριο, είναι μια ευκαιρία να θυμηθούμε γιατί χρειαζόμαστε τις ιστορίες. Θα θέλαμε, βέβαια, περισσότερη στήριξη από θεσμούς και φορείς, αλλά προς το παρόν κρατάμε το αναγνωστικό ενδιαφέρον ζωντανό με τον πιο απλό τρόπο: γράφοντας όσο καλύτερα, όσο πιο αληθινά μπορούμε.
Τι σας προκαλεί Φόβο / Χαρά / Αηδία / Ελπίδα / Γέλιο;
Ε.Γ. Φόβο, η αδράνεια μπροστά στο τέρας. Η σιωπή όταν πρέπει να μιλήσεις.
Χαρά, η αγάπη που δίνεται γενναιόδωρα, χωρίς αντάλλαγμα.
Αηδία, η διαφθορά και η αναξιοκρατία.
Ελπίδα, η επιμονή παρά τα εμπόδια.
Γέλιο, η ειρωνεία της ίδιας της ζωής.
Υπάρχουν σχέδια για το άμεσο μέλλον ή και όνειρα – για το οποτεδήποτε! – που θα θέλατε να μοιραστείτε μαζί μας;
Ε.Γ. Τα σχέδια αλλάζουν, τα όνειρα επιμένουν. Η ίδια η γραφή και η μουσική είναι τα κλειδιά αυτών των ονείρων. Ας ελπίσουμε να είμαστε καλά να συνεχίσουμε να ξεκλειδώνουμε και να μοιραζόμαστε τα όνειρά μας.
